40 lat na wąskim torze – jubileusz Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie

Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie obchodzi w tym roku 40-lecie działalności. Jubileuszowe obchody odbędą się 6 września 2026 roku i rozpoczną się na stacji Warszawa Główna, skąd do Sochaczewa wyruszy specjalny pociąg retro „Nieśpieszny”. Na uczestników jubileuszu czekają m.in. zabytkowe parowozy, przejazdy pociągiem wąskotorowym, koncerty oraz atrakcje dla całych rodzin. Wydarzenie jest organizowane w roku jubileuszu PKP.

Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie, będące oddziałem Stacji Muzeum, od czterech dekad gromadzi, chroni i prezentuje zabytki związane z historią kolei wąskotorowych. Placówka posiada unikalną kolekcję wąskotorowych pojazdów szynowych na skalę europejską, obejmującą łącznie 269 jednostek taboru. 

Tegoroczne obchody rozpoczną się na stacji Warszawa Główna, przy której mieści się Stacja Muzeum, świętująca w tym roku 10-lecie działalności. O godzinie 12:25 właśnie stamtąd wyruszy specjalny pociąg retro „Nieśpieszny”, którym zaproszeni goście udadzą się do Sochaczewa. Oczekiwanie na odjazd umili muzyczna niespodzianka na peronie. Po jej zakończeniu pociąg wyruszy w kierunku Sochaczewa, z krótkim postojem na stacji Błonie.

Po przyjeździe „Nieśpiesznego” na stację Sochaczew PKP odbędzie się uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej. Następnie uczestnicy, przy akompaniamencie Miejskiej Orkiestry Dętej o Tradycjach Kolejowych w Zduńskiej Woli, przejdą do Muzeum Kolei Wąskotorowej. Tam zaplanowano oficjalną część jubileuszu oraz odsłonięcie kolejnej tablicy pamiątkowej na budynku dworca Sochaczew Wąskotorowy.

Jedną z głównych atrakcji wydarzenia będzie prezentacja dwóch zabytkowych parowozów: Px48-1920 ze Średzkiej Kolei Powiatowej oraz Las49-4968 z Kaliskiej Kolei Dojazdowej. Na uczestników czekają także bezpłatne przejazdy zabytkowym pociągiem prowadzonym przez parowóz Px48-1920 na krótkiej trasie wąskotorowej w Sochaczewie.

W dniu wydarzenia na scenie wystąpią Warszawskie Combo Taneczne oraz Poparzeni Kawą Trzy. W godzinach 13:00–18:00 na terenie muzealnego skansenu dostępna będzie przestrzeń z animacjami dla najmłodszych. Zrealizowane zostaną m.in. warsztaty z tworzenia drewnianych lokomotyw.

Od kolei do muzeum

Historia Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie związana jest z Sochaczewską Koleją Dojazdową, zlikwidowaną w 1984 roku. Pozostały po niej tabor, obiekty i infrastruktura, które stały się podstawą powstającej placówki muzealnej.

Muzeum rozpoczęło działalność jako oddział Muzeum Kolejnictwa w Warszawie. W 2016 roku zostało włączone w strukturę Stacji Muzeum w Warszawie jako jej oddział.

– Czterdzieści lat działalności Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie to przede wszystkim historia ludzi, którzy przez kolejne dekady ratowali zabytkowy tabor i dbali o to, by kolejowe dziedzictwo pozostało żywe. To dzięki ich pracy możemy dziś nie tylko oglądać wyjątkową kolekcję, ale także podróżować zabytkowym pociągiem. Jubileusz jest dla nas okazją, by podziękować wszystkim, którzy tworzyli i tworzą to miejsce przez ostatnie 40 lat, i porozmawiać o przyszłości muzeum – podkreśla Emilia Oleksiak, Dyrektor Stacji Muzeum.

– Jubileusz 40-lecia Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie pokazuje, jak ważne miejsce zajmuje ono w dziedzictwie kulturowym Mazowsza. Jako Samorząd Województwa Mazowieckiego konsekwentnie wspieramy instytucje, które chronią nasze dziedzictwo, a jednocześnie potrafią w atrakcyjny sposób przybliżać je kolejnym pokoleniom – zaznacza Adam Struzik, Marszałek Województwa Mazowieckiego.

Jubileusz będzie okazją do przypomnienia historii powstania muzeum, podsumowania jego 40-letniej działalności oraz zaprezentowania wyjątkowych zbiorów. Wydarzenie pokaże także, jaką rolę placówka odgrywa w ochronie dziedzictwa technicznego i popularyzowaniu historii kolejnictwa.

2026 rok jest wyjątkowy dla obu placówek: Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie świętuje 40-lecie, a Stacja Muzeum – 10-lecie działalności.